Zeegrasschimmel te behandelen

 

Radboud Universiteit, Rijksuniversiteit Groningen, Altenburg & Wymenga Ecologisch Onderzoek, de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit en the Fieldwork Company

Nederlandse onderzoekers ontwikkelden een methode om zaad van zeegras te behandelen tegen waterschimmels. Uit eerder onderzoek bleek dat waterschimmels verwant aan de aardappelziekte zeegraszaad kunnen infecteren en daarmee de zaadkieming belemmeren. Deze infectie, en het daarmee gepaard gaande zaadverlies, heeft grote gevolgen voor wereldwijd zeegrasherstel. Deze week publiceert een consortium van Nederlandse onderzoekers o.l.v. de Radboud Universiteit en de Rijksuniversiteit Groningen in het wetenschappelijk tijdschrift Scientific Reports een methode om waterschimmelinfectie tegen te gaan en daarmee zeegrasherstelsucces te verhogen.

fig1

Effecten van zeegrasschimmelinfectie (Phytophthora gemini) op de kiemlobkleur van groot zeegras. a) niet-geïnfecteerd zaad kiemt groen, b) geïnfecteerd zaad kiemt bruin.

Zeegrasherstel

Zeegrasvelden behoren tot de snelst verdwijnende ecosystemen ter wereld, met een schrikbarende jaarlijkse achteruitgang van zo’n zeven procent. Om deze neerwaartse trend tegen te gaan, vinden overal ter wereld zeegrasherstelprojecten plaats. Zeegrasvelden verhogen de lokale biodiversiteit en dragen bij aan kustbescherming door het afremmen van golven. Ook in de Nederlandse Waddenzee en in het Grevelingenmeer wordt onderzocht of zeegrasherstel mogelijk is. Herstelprojecten maken gebruik van verschillende technieken: het planten van scheuten of zaailingen, het verplaatsen van zoden of het uitzaaien van zaadmateriaal. Deze laatste methode wordt steeds populairder, omdat zaaien grootschalig herstel mogelijk maakt tegen lage kosten én omdat de genetische diversiteit van de herstelde populatie op deze manier hoog blijft. De aanwezigheid van een waterschimmelinfectie (Phytophthora) in de zaden van groot zeegras (Zostera marina), en mogelijk ook andere zeegrassoorten, belemmerde tot op heden succesvol herstel van zeegrasvelden met behulp van zaden. Daarom gaf Natuurmonumenten, huidige trekker van het zeegrasherstelproject in de Waddenzee, opdracht tot het een ontwikkelen van een methode om zaadinfectie te verminderen. Het onderzoek is onderdeel van het zeegrasherstelproject dat wordt gefinancierd door het Waddenfonds.

Koper blijkt de sleutel

“Het is gelukt om een succesvolle ontsmettingsmethode te vinden” vertelt hoofdonderzoeker Laura Govers (RU/RUG). “We hebben twee methodes uitgeprobeerd: behandeling met lage zoutgehaltes en behandeling met kopersulfaat, een middel dat ook in de aquariumhandel wordt gebruikt tegen visschimmels. Kopersulfaat bleek het meest effectief en verminderde infectie met ruim 86%”. Koperverbindingen worden al sinds de 19e eeuw in de landbouw gebruikt als fungiciden. Hoewel overdosering van deze fungiciden schadelijk kan zijn voor het milieu, wordt kopersulfaat in lage, gerichte doseringen zelfs toegestaan in de Europese biologische landbouw. De concentraties kopersulfaat die gebruikt worden om zeegraszaad te behandelen vallen met 0.2 ppm hier ruim onder – zo’n 25000 keer minder. Ter vergelijking, leidingwater uit koperen leidingen bevat soms meer koper. Deze methode wordt inmiddels al toegepast om zeegraszaden die in de winter onder geconditioneerde omstandigheden worden bewaard te behandelen. Voordat deze zaden in het voorjaar worden uitgezaaid worden ze afgespoeld zodat er geen extra koper in het milieu terecht komt. Hiermee kan naar schatting een zaadwinst van 40% behaald worden. Dit geeft goede hoop voor zeegrasherstelprojecten over de hele wereld.

Publicaties:

Govers LL, Van der Zee EM, Meffert JP, Van Rijswick PCJ, Man in ‘t Veld WA, Heusinkveld JHT, Van der Heide T (2017) Copper treatment during storage reduces Phytophthora and Halophytophthora infection of Zostera marina seeds used for restoration. Scientific Reports 7:43172

Govers LL, Man in ‘t Veld W, Meffert JP, Bouma TJ, Van Rijswick PCJ, Heusinkveld JHT, Orth RJ, Van Katwijk MM, Van der Heide T (2016) Marine Phytophthora species can hamper conservation and restoration of vegetated coastal ecosystems. Proceedings of the Royal Society B 283(1837)

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s